مطالعه و شناختِ موردی جنبه‌های تصویرسازانه فرش کاشان (دوره‌ی صفوی و قاجار)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه هنر تهران

2 استادیار و عضو هیأت علمی گروه نقاشی دانشگاه هنر تهران

3 مربی و عضو هیأت علمی گروه فرش دانشگاه هنر تهران

4 دانشگاه تهران

10.22034/jaco.2020.215342.1135

چکیده

طراحان و بافندگان قالی‌های کاشان از مضامین مختلفی در خلق آثار خود استفاده کرده‌اند؛ برخی از این مضامین حوزه‌ی ادبیات دینی، ملی، بومی و... را در برمی‌گیرد. هدف‌پژوهش حاضر، دستیابی به جنبه‌های تصویرسازانۀ نقوش به‌کار ‌رفته در فرش‌های کاشان است. با توجه به روش آیکونوگرافی، سعی بر آن شده تا با این رویکرد مفاهیم تصویری به‌ کار رفته در فرشِ کاشان به مخاطب منتقل شود. اغلب نقش‌مایه‌های به‌کار رفته در فرش‌های کاشان با رنگ‌گزاری‌های تخت و رنگ‌های مشابه طبیعت پدید آمده‌اند. در این میان پرسش‌هایی را می‌توان مطرح نمود و به آن‌ها پاسخ داد؛ 1.چه جنبه‌های تصویرسازانه‌ایی در فرش کاشان موجود است؟ 2. مهم‌ترین عامل تاثیرگذار در به وجود آمدن نقوش به‌کار رفته در فرش کاشان عصر قاجار چیست؟ پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ ماهیت توصیفی- تحلیلی می‌باشد. جمع‌آوری اطلاعات به صورت مطالعاتِ کتابخانه‌ای (اسنادی) و میدانی (گفت وگوی حضوری با متخصصان و کارشناسان) انجام پذیرفت و نتایج پژوهش نشان داد که با نگاه به نَقش‌های قالی‌ها، دو زیر مجموعه از نقش‌ها قابل تفکیک از یک‌دیگرند؛ نقش‌هایی که از طبیعت الهام گرفته‌اند و نقش‌مایه‌هایی که هندسی و تجریدی محض هستند؛ نتایج پژوهش نشان داد که هنر نگارگری بیشترین تأثیرگذاری را روی قالیچه‌ها داشته است و از تأثیراتی که قالیچه‌های تصویری از هنر نگارگری گرفته‌اند، فضاسازی‌های غیرواقعی و مثالی هستند با این تفاوت که در نقوش فرش ساده سازی و خلاصه شده و گاه ترکیب‌بندی‌های آن فرش تغییر کرده است. .

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Studying and Imaginary Aspects of Case Study Kashan Carpet (Safavid and Qajar Periods)

نویسندگان [English]

  • arezoo baghsheikhi 1
  • behnam kamrani 2
  • majid nikoei 3
  • milad baghsheikhi 4
2 Assistant Professor
3 Tehran University of Art
4 university of tehran
چکیده [English]

Designers and weavers of Kashan carpets have used different themes in their works. some of these are in Includes religious, national, indigenous literature and etc. the aim of this study is to achieve the imagery aspects of the motifs in Kashan carpets. according to the Iconography method It tries to convey the concepts of visual concepts used in the carpet to the audience. Most of the motifs used in Kashan carpets have appeared in the same color as in the same colors of nature. but with the expansion of Iranian relations with the European countries during the Qajar period, the tendency of Kashan carpet designers to design and material and material development projects. 1. What are the imaging aspects of Kashan carpet? And 2What is the most important factor in creating patterns used in Kashan carpet especially Qajar era? The present study is applied in terms of purpose and descriptive in nature. Data collection was done through library (documentary) and field studies (in-person interviews with experts and experts) and The research results show that Looking at the roles of the carpets, Two sub - sets of roles Separate from each other Roles inspired by nature and the role of pure geometric and abstract elements Painting also has the greatest influence on the rug and the effects that have made visual carpets of the art of painting Unrealistic and exemplary spaces are the simplest and simplest types of carpet designs, and sometimes the carpet combinations have changed.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Kashan Carpet
  • Naghsh
  • Illustration
  • Safavid
  • Qajar