نقش کاربرد حروف و خوشنویسی در هنر عمومی (مقایسۀ سه نمونه هنر عمومی حروف محور ایرانی با سه نمونه غیر ایرانی در دهۀ اخیر)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناسی ارشد هنرهای گرافیکی، مؤسسة آموزش عالی اقبال لاهوری، مشهد، ایران.

چکیده

این پژوهش در نظر دارد تأثیر خط و خوشنویسی در برقراری ارتباط میان مخاطب و اثر را در بستر هنر عمومی بررسی کند. ایجاد ارتباط میان اثر هنری و مخاطب، از مهمترین مباحث هنر پست‌مدرن است که در هنرهای عمومی بیش از دیگر هنرها دست‌یافتنی است. بر این اساس نوع ارتباط حاصل از کاربرد حروف در هنر عمومی متفاوت است.زیرا حروف به عنوان عنصری بصری، نقش فرهنگی در تاریخ دارند. جهت مقایسة تأثیرکاربرد حروف و خط در هنر عمومی، سه نمونه اثر ایرانی و سه نمونه اثر خارجی حروف‌محور مقایسه شده است. این پژوهش روش توصیفی را در زیرمجموعة نوع پژوهش‌های کیفی مدنظر قرار داده است.
اهمیت پژوهش تبیین اهمیت فرهنگی و هویت حروف و خط در هنرهای جدید و پست‌مدرن ایران و نیز اهمیت آن در برقراری ارتباط با مخاطب در هنرهای عمومی (Public Art) است.
در این پژوهش به دنبال پاسخ‌گویی به این سؤال هستیم که کاربرد خط و خوشنویسی در آثار هنر عمومی، از طریق تقویت چه شاخصه‌هایی می‌تواند به ارتباط مؤثر اثر و مخاطب منجر شود؟
جهت پاسخگویی به این سؤال، این فرضیه مطرح می‌شود که کاربرد خط و حروف در هنرهای عمومی، علاوه بر کارکرد ارتباطی آن در انتقال مفهوم، چنانچه متناسب با پیشینة هویتی مخاطبان خود به کار رود، می‌تواند به برقراری ارتباط بهتر اثر و مخاطب منجر شود.
در نمونه‌های بررسی شده دو اثر از «آل سید» و «پرویز تناولی» به عنوان آثار موفق در حوزة هنر عمومی تشخیص داده شدند. میزان درهم‌تنیدگی این آثار با بستر شهر و ارتباط حروف با بستر فرهنگی مخاطب از عوامل تأثیرگذار در موفقیت آثار حروف‌محور عمومی تشخیص داده شد.
براساس یافته‌های پژوهش خصوصیات هنر عمومی در ارتباط با مخاطب که به نسبت سایر هنرهای پست‌مدرن می‌تواند ارتباط بیشتری با مخاطب برقرار کند، عبارتند از: نمایش در فضای عمومی، در دسترس‌بودن مخاطب عام، تحت تأثیر قراردادن تودة مردم، دعوت به مشارکت مخاطب، ایجاد حس شعف و شادمانی، زیباسازی فضای شهری، انتقال بهتر پیام و پایداری اطلاعات. علاوه بر موارد ذکر شده، در هنرهای عمومی که از خط و خوشنویسی به عنوان عامل بصری اصلی اثر بهره می‌برند، چنانچه تناسب زبان و خط با فرهنگ و هویت مخاطبین در نظر گرفته شود، مهمترین وجه هنر عمومی در ارتباط با مخاطب در این‌گونه آثار تحقق خواهد یافت و می‌توان نسبت به برقراری تعامل مؤثرتر مخاطب و اثر اطمینان بیشتری یافت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of Letters and Calligraphy in Public Art (Comparison of Three Examples of Iranian Public Letter-Based Art with Three Non-Iranian Examples Over the Decade)

نویسنده [English]

  • Mahsa Dawachi
M.A. Graphic Arts, Iqbal Lahori Institute of Higher Education, Mashhad, Iran.
چکیده [English]

This study aims at analyzing the effect of calligraphy on providing a relationship between the audience and the work in the public art context. The relationship between artistic work and audience is one of the most underlying issues in postmodern art, which can be achieved in public art more than in other types of art. Accordingly, the type of relationship caused by using letters varies in public art. This is because the letters play a cultural role as a visual element in history. To compare the effect of using letters and calligraphy in public art, three Iranian and three foreign letter-based works were compared. The study employs the descriptive method as a subset of qualitative studies.
This study aims at explaining the cultural significance and nature of letters and calligraphy in the new and postmodern arts of Iran, and its importance in communicating with the audiences in public arts.Which indicators can result in an effective audience-work relationship by using letters and calligraphy in public artworks? using letters and calligraphy in public arts can result in a better audience-art interaction in addition to its communicative function in the field of transferring the concept if it is used based on the identity background of audiences.
In the studied examples, two works of Al Seyed and Parviz Tanavoli have been recognized as successful works in the field of public art. The entanglement of these works with the urban context, and the relationship of letters with a cultural context of the audience are the most effective factors in the success of letter-based works. According to obtained results, the following characteristics can be counted for public art, which can communicate with audiences compared to other types of postmodern arts: public display, public audience availability, influencing the masses, inviting the audience to participate, creating a sense of joy and happiness, beautifying the urban space, better conveying the message, and stability of information. Also, if the proportion of language and calligraphy with the culture and identity of audiences is considered in public art that used letters and calligraphy as a visual factor, the most underlying aspect of communicating audiences in these works can be realized. Hence, one can make sure of effective audience-art interaction.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Postmodern Art
  • Public Art
  • Letter-based
  • Calligraphy
  • Contemporary Art
امانی، حجت؛ بلخاری قهی، حسن و جباری، صد‌اقت. (1400). تغییر معنا د‌ر گفتمان خوشنویسی ایران معاصر از د‌ید‌گاه تحلیل گفتمان انتقاد‌ی. هنر و تمد‌ن شرق، 9 (31)، 51-62.
• بهرامی نیکو، مهسا و سجاد‌زاد‌ه، حسن. (1393). نقش هنر عمومی د‌ر آفرینش مکان‌های شهری، معماری و شهرسازی آرمانشهر، (23)، 147-158.
• پاکباز، رویین. (1379). نقاشی ایران از د‌یروز تا امروز. تهران: نشر نارستان.
• پاکباز، رویین. (1387). پیشگامان نقاشی مد‌رن ایران، ایران و مد‌رنیته. گفتگوهای رامین جهانبگلو (ترجمة حسین سامعی). تهران: نشر قطره.
• خراسانی، کاظم و کفشچیان مقد‌م، اصغر. (1397). بازنمایی هویت معاصر ایرانی- اسلامی د‌رهنر معاصر ایران. هنر و تمد‌ن شرق،6 (21)، 23-30.
• د‌ﻧﯿﺲ، ﻣﮏ ﮐﻮاﯾﻞ. (1398). مخاطب‌شناسی (ترجمة مهد‌ی منتظر قائم). تهران: د‌فتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها.
•  د‌هقانی، آزاد‌ه. (1387). هنر جد‌ید‌: هنر تعاملی (6): متن و تایپوگرافی: ابزار تعامل. تند‌یس، (131)، 17-71.
• رستمی، مصطفی؛ سروی زرگر، رقیه و عینی، حجت‌الله. (1395). تبیین و ارزیابی مؤلفه‌های هنر عمومی، باغ نظر، 14 (49)، 53-64.
• رید‌، هربرت . (1387). فلسفة هنر معاصر (ترجمة محمد‌ تقی فرامرزی). تهران:  نگاه.
• ضیمران، محمد‌. (1377). جستارهایی پد‌ید‌ارشناسانه پیرامون هنر و زیبایی. تهران:  نشر کانون.
• ضیمران، محمد‌. (1389). فلسفة میان حال و آیند‌ه: جستاری د‌ر باب اند‌یشه‌های فلسفی معاصر. تهران: نشر پایان.
• عبد‌ی، عباس و گود‌رزی، محسن. ( 1378).  تحولات فرهنگی د‌ر ایران. تهران:  انتشارات روش.
• کشمیرشکن، حمید‌. (1394). هنر معاصر ایران: ریشه‌ها، د‌ید‌گاه‌های نوین. تهران:  نظر.
•  لینتن، نوربرت. (1382). هنر مد‌رن (ترجمة علی رامین). تهران: نشر نی.
• معرک‌نژاد، رسول. (1385). جنبش نوگرایی در نقاشی معاصر ایران. فصلنامة کارافن، (12)، 67-80.
•  نوذری، علی. ( 1379).  پست‌مد‌رنیته و پست‌مد‌رنیسم تعاریف نظریه‌ها و کاربست‌ها. تهران:  نقش جهان.
•  یزد‌ان فام، م. (1390). تحولات جهان عرب: صورت‌بند‌ی قد‌رت و هویت د‌ر خاورمیانه. مطالعات راهبرد‌ی، 14(52)، 47-77.
 
• Barker,C. (2004).  The SAGE Dictionary of Cultural Studies. London: SAGE publication.
 
• Brisbane City Council. (2010). Art in Public Places. Retrieved 2021.2.11 from brisbane.qld.gov.au/things-to-see-and-do/experiences-and-culture/public-art-in-brisbane.
• Gaie, S. (2010). Public art and Space. University of Oradea: Faculty of visual arts.
• Jo Landi, P. (2012). Public Art - Purpose and Benefits: Exploring Strategy in the New England City of Pittsfield, London: w.w.
• Manovich, L. (2001). The language of new media. Cambridge, MA: MIT Press.
• Mitrachea, G. (2012). Architecture, art, public space, ELSEVIER.Social and Behavioral Sciences, (51), 562 – 566.
• Remesar, A. (2005). Urban regeneration a challenge for public art. Barcelona: Monografies psico socio ambientals Publication.
• Sturley, M. (2010). Kamacdonal Community plan for public art. Vancouver: Adoted may Publication.